Nederlands Tijdschrift voor Natuurkunde

Kelvinscheepsgolven

Satellietfoto van bergtop in westenwind. De top komt net boven een atmosferische grenslaag uit, waarin golven ontstaan. Op de grotere hoogte van de golftoppen treedt condensatie van waterdamp op, zichtbaar als witte wolkstrepen. Foto: NASA.

NTvN 85-01

Het januarinummer is uit!

DNA dichtritsen en knippen met CRISPR-Cas9

Het Cas9-eiwit speelt een belangrijke rol in het immuunsysteem van bacteriën, maar kan ook ingezet worden voor genetsiche manipulatie. Het eiwit kan DNA ‘openknippen’ en er veranderingen in aanbrengen. Om deze techniek veilig te kunnen gebruiken is een goede voorspelling belangrijk van waar een Cas9-gRNA het genoom zal knippen. Lees er alles over in het januarinummer. Illustratie: Jennifer Doudna.

Vorige Volgende

Artikel

Kelvinscheepsgolven

Gepubliceerd: 3 juli 2018 13:52

Het vrije veld begint bij je voordeur. Vanuit ons huis kijk ik op de Schie en zie daar zandschepen, motorjachten, zwanen en jonge eendjes voorbijkomen. Zij genereren hetzelfde V-vormige golfpatroon met een ingesloten hoek van bijna 40°, onafhankelijk van hun snelheid. Het golfveld wordt visueel niet begrensd door een doorlopende rechtlijnige golfkam vanuit de boeg, maar door reeksen golfkammetjes aan elke kant die nogal plotseling stoppen. Die golfkammetjes staan onder een vaste hoek van ruim 35° met de rand van het golfveld. Het verschijnsel staat bekend als Kelvinscheepsgolven omdat het rond 1900 voor het eerst is geanalyseerd door William Thomson (Lord Kelvin). Natuurlijk wijdt Minnaert er een ruime paragraaf aan, in het derde deel van ’t Vrije Veld. Ook over dit onderwerp is hij helder en precies. Hij onderscheidt zijgolven (de eerder genoemde golfkammetjes) en dwarsgolven. De laatste staan haaks op de vaarrichting, zij zijn minder opvallend. Minnaert geeft een verklaring op hoofdlijnen, berekeningen kunnen gevonden worden bij Thomson en eerder in dit tijdschrift.

Auteur: Hans Mooij 

Lees het volledige artikel in het julinummer van het NTvN.